EPDM of roofing: welke dakbedekking kies je voor een plat dak?

EPDM versus roofing in één overzicht

Die laatste rij verdient extra aandacht. De brandprestatie van een plat dak kun je niet uitsluitend afleiden uit het gekozen membraan. De Belgische klasse BROOF(t1) geldt voor de volledige dakopbouw, inclusief membraan, isolatie, ondergrond en uitvoeringswijze.

Wat is het verschil tussen EPDM en roofing?

EPDM staat voor ethyleen-propyleen-dieen-monomeer. Het materiaal behoort tot de elastomere dakafdichtingen en valt vooral op door zijn elasticiteit.

Roofing is de in België ingeburgerde benaming voor bitumineuze dakafdichting. Moderne roofing bestaat doorgaans uit gewapende membranen met gemodificeerd bitumen. Daarbij wordt onder meer gewerkt met SBS- en APP-gemodificeerde membranen.

Het gaat dus om twee fundamenteel verschillende materiaalsoorten.

Dat verschil beïnvloedt ook de detaillering. Buildwise maakt bij zijn technische oplossingen voor platte daken expliciet onderscheid tussen bitumineuze, elastomere en plastomere afdichtingen. Een dakrand, opstand of aansluiting wordt dus uitgewerkt volgens het gekozen afdichtingsmateriaal.

De keuze voor EPDM of roofing maak je daarom idealiter al tijdens het ontwerp en niet pas wanneer de dakwerker aan de afdichting begint.

Wanneer is EPDM interessant?

Een belangrijke eigenschap van EPDM is de elasticiteit. Het membraan kan vervormingen opnemen en blijft flexibel.

Daarnaast kunnen EPDM-membranen in grote afmetingen geleverd worden. Bij geschikte dakvormen kun je daardoor met relatief weinig veldnaden werken. Minder naden betekent ook minder plaatsen waar verbindingen uitgevoerd moeten worden.

EPDM komt bijvoorbeeld goed tot zijn recht bij:

• platte daken met grote ononderbroken oppervlakken;
• projecten waar flexibiliteit van de afdichting belangrijk is;
• dakvormen waarbij grote membranen efficiënt verwerkt kunnen worden;
• renovaties waarbij de gekozen EPDM-opbouw compatibel is met de bestaande lagen;
• projecten waarbij een vlamvrije plaatsingsmethode gewenst is.

Dat laatste vraagt wel nuance. De precieze plaatsingsmethode hangt af van het EPDM-systeem. Volvlakkige verlijming, mechanische bevestiging en ballast zijn mogelijke oplossingen.

Ook aansluitingen verdienen bijzondere aandacht. Dakranden, doorvoeren, lichtkoepels en afvoeren vragen systeemgebonden details en accessoires.

EPDM is meer dan een groot vel rubber

Controleer bij de keuze van een EPDM-systeem:

• type membraan;
• ondergrond;
• bevestigingswijze;
• naadtechniek;
• compatibiliteit met isolatie en andere materialen;
• detaillering van dakranden en opstanden;
• doorvoeren en hemelwaterafvoeren;
• brandprestatie van de volledige dakopbouw.

De kwaliteit van een EPDM-dak hangt dus even sterk af van de systeemopbouw en uitvoering als van het membraan zelf.

Wanneer is roofing interessant?

Bitumineuze dakafdichtingen hebben een lange traditie op Belgische platte daken. Dakwerkers beschikken daardoor over veel ervaring met het materiaal en er bestaan talrijke oplossingen voor uiteenlopende dakdetails.

Roofing kan in één of meerdere lagen worden aangebracht. Vooral die mogelijkheid om met een meerlaagse afdichting te werken, kan bij bepaalde projecten interessant zijn.

Bitumineuze membranen lenen zich bovendien goed voor complexe dakvormen en detailleringen. Denk aan verschillende opstanden, dakranden, doorvoeren en aansluitingen.

Buildwise beschikt bijvoorbeeld over specifieke uitvoeringsdetails voor bitumineuze afdichtingen. Bij dakranden kan de afdichting afhankelijk van de opbouw onder andere met het dakrandprofiel verbonden worden door lassen en aanvullende afdichtingsstroken. Bij meerlaagse systemen zijn opnieuw andere detailoplossingen mogelijk.

Roofing is daardoor onder meer interessant bij:

• renovatie van bestaande bitumineuze daken;
• complexe dakdetails;
• projecten waar een meerlaagse afdichting gewenst is;
• daken waarop later plaatselijke aanpassingen verwacht worden;
• projecten waarbij de uitvoerder veel ervaring heeft met bitumineuze systemen.

Welke dakbedekking gaat het langst mee?

Een exact aantal jaren op EPDM of roofing plakken geeft een te eenvoudig beeld.

De levensduur van een plat dak wordt beïnvloed door veel meer dan het membraan. Denk aan de kwaliteit van de uitvoering, detaillering, dakhelling, waterafvoer, blootstelling aan zon en weersomstandigheden, mechanische belasting en onderhoud.

Ook latere werkzaamheden spelen mee. Zonnepanelen plaatsen, installaties onderhouden of over het dak lopen kan de afdichting beschadigen wanneer onvoldoende bescherming voorzien is. Buildwise adviseert bij functionele daken om de dakafdichting na uitvoering te controleren en ze vervolgens met een geschikte beschermingslaag te beschermen tegen latere belasting.

Een kwalitatief geplaatst en goed onderhouden EPDM-dak kan dus een lange gebruiksduur halen. Hetzelfde geldt voor een correct ontworpen bitumineuze dakopbouw.

Vergelijk systemen daarom op verwachte levensduur binnen de concrete dakopbouw, inclusief onderhoud en eventuele toekomstige renovatiemogelijkheden.

Hoe belangrijk zijn de naden?

Heel belangrijk. Een plat dak is uiteindelijk maar zo waterdicht als zijn zwakste detail.

EPDM heeft hier een praktisch voordeel wanneer grote membranen toegepast kunnen worden: het aantal naden in het dakvlak kan beperkt blijven.

Bij roofing wordt het dakvlak opgebouwd uit afzonderlijke banen. Daardoor krijg je meer overlapverbindingen. Een correcte uitvoering van die verbindingen is essentieel.

Meer naden betekent echter niet automatisch een minder betrouwbaar dak. Bitumineuze overlapverbindingen zijn een ingeburgerde techniek en kunnen bij correcte uitvoering een robuuste afdichting vormen.

Ook bij EPDM blijven naden en aansluitingen aanwezig. Denk aan grote dakvlakken, hoeken, dakranden, doorvoeren, afvoeren en verbindingen met andere bouwdelen.

De vakkennis van de plaatser blijft bij beide systemen cruciaal.

Hoe belangrijk zijn dakhelling en waterafvoer?

Zowel EPDM als roofing heeft baat bij een correct ontworpen afwatering.

Een plat dak is in werkelijkheid bij voorkeur niet volledig horizontaal. Het ontwerp moet water richting de afvoeren leiden.

Beperkte plasvorming kan volgens Buildwise ook bij een correct uitgevoerd plat dak voorkomen. Dat vormt op zichzelf geen reden om de werken af te keuren. De ontwerper moet wel de nodige maatregelen nemen om het water correct af te voeren en voldoende helling te voorzien.

Besteed daarom aandacht aan:

• helling van de dakvloer of isolatie;
• positie en capaciteit van afvoeren;
• noodoverlopen;
• dakranden;
• opstanden;
• zones rond lichtkoepels en technische installaties.

Kijk eerst naar de details

Problemen met platte daken ontstaan vaak op plaatsen waar verschillende bouwdelen samenkomen.

Controleer daarom extra zorgvuldig:

• dakranden;
• opstanden;
• hemelwaterafvoeren;
• doorvoeren;
• lichtkoepels;
• aansluitingen met gevels;
• deuren naar dakterrassen;
• dilatatievoegen.

Buildwise adviseert voor veel klassieke situaties een opstand van minstens 150 mm boven het niveau van het afgewerkte dakvlak. Voor specifieke situaties bestaan afwijkende detailoplossingen.

Wat kies je bij een renovatie?

Bij renovatie begin je bij de bestaande dakopbouw.

Controleer eerst de toestand van de huidige afdichting, isolatie, het dampscherm en de draagstructuur. Kijk ook of vocht in de bestaande dakopbouw aanwezig is.

Daarna kun je bepalen of de bestaande afdichting behouden kan blijven en een nieuwe laag mogelijk is, of dat volledige verwijdering verstandiger is.

Een bestaand roofingdak betekent dus niet automatisch dat je opnieuw roofing moet gebruiken. Ook combinaties met andere materialen zijn technisch mogelijk, op voorwaarde dat de volledige opbouw daarvoor geschikt is.

Buildwise toont bijvoorbeeld bij een gefaseerde renovatie van de aansluiting tussen een plat en hellend dak een hybride EPDM-SBS-membraan als mogelijke oplossing om later met verschillende dakafdichtingen te kunnen aansluiten.

Compatibiliteit tussen materialen is daarbij essentieel. Volg de technische voorschriften van het gekozen systeem.

EPDM of roofing onder zonnepanelen?

Zonnepanelen veranderen de eisen aan een plat dak.

De afdichting blijft dezelfde basisfunctie vervullen, maar krijgt bijkomende aandachtspunten rond belasting, bevestiging, bereikbaarheid en onderhoud.

Bij een dak waarop zonnepanelen komen, kijk je daarom naar:

• resterende levensduur van de dakafdichting;
• draagvermogen van de dakstructuur;
• drukbelasting op isolatie en afdichting;
• bescherming onder draagconstructies;
• bereikbaarheid van afvoeren;
• onderhoudszones;
• toekomstige vervanging van dakafdichting of zonnepanelen.

Een nieuw PV-systeem plaatsen op een dakafdichting die binnen enkele jaren aan vervanging toe is, kan later extra werk veroorzaken.

De keuze tussen EPDM versus roofing is hier dus minder belangrijk dan een dakopbouw die afgestemd is op de volledige levensduur en functie van het dak.

Wat met een groendak of waterretentiedak?

Ook hier vormt de dakfunctie het vertrekpunt.

Een groendak of retentiedak brengt bijkomende belasting en andere gebruiksomstandigheden met zich mee. De afdichting moet geschikt zijn voor de gekozen opbouw en voldoende beschermd worden.

Bij groendaken speelt ook weerstand tegen worteldoorgroei een rol. Controleer of het gekozen systeem daarvoor geschikt en gedocumenteerd is.

Buildwise benadrukt bij zogenaamde klimaatdaken dat de meest duurzame oplossing afhangt van de specifieke projectcontext. Hetzelfde principe geldt voor de afdichting eronder.

Kijk dus niet alleen naar EPDM of roofing, maar naar het volledige systeem: draagstructuur, dampscherm, isolatie, afdichting, bescherming en uiteindelijke dakfunctie.

EPDM of roofing: wat is uiteindelijk de beste keuze?

Voor beide materialen bestaan technisch sterke oplossingen.

EPDM biedt vooral voordelen door zijn elasticiteit en de mogelijkheid om grote dakvlakken met weinig veldnaden uit te voeren. Roofing biedt veel uitvoeringsmogelijkheden, kan in meerdere lagen opgebouwd worden en heeft een lange praktijkervaring op Belgische platte daken.

Laat de uiteindelijke keuze afhangen van:

1. de bestaande of geplande dakopbouw;
2. de geometrie en detaillering;
3. de gewenste plaatsingsmethode;
4. toekomstige functies zoals zonnepanelen of een groendak;
5. renovatie- en herstelmogelijkheden;
6. technische goedkeuringen en systeemprestaties;
7. ervaring van de uitvoerder.

Een goed ontworpen en correct uitgevoerd dak met het juiste systeem voor de toepassing is belangrijker dan de keuze voor één materiaalnaam.