Interview | Maatwerk en service als antwoord op schaalvergroting in hoogwerkersector

“Ik ben hier op het bedrijfsterrein opgegroeid”, vertelt Michiel. “De kiem van het bedrijf werd bijna een eeuw geleden geplant door mijn overgrootvader die tractors begon te verkopen. Het bedrijf werd vooral bekend toen mijn grootvader de groene Thomas-kraantjes begon te maken. De opkomst van giganten in de jaren ’80 zorgde echter voor een ommekeer in de sector. Tegen de concurrentie van Bobcat, van Volvo en Caterpillar was ons aanbod niet opgewassen.” Het was het moment waarop de vader en oom van Michiel het roer overnamen. “Ze zijn zich beginnen toeleggen op de productie van hoogwerkers en in wezen is dat niet meer veranderd. Van idee en ontwerp tot het eindproduct ... heel het productieproces van getrokken en gedragen hoogwerkers gebeurt vandaag nog steeds in ons atelier in Merchtem.”

Ufkes Greentec

Ook Thomas kon de economische realiteit, waarin schaalvergroting steeds belangrijker is geworden, niet ontkennen. “Ik ben de voorbije jaren op zoek gegaan naar een partner die ons kon versterken en vond die uiteindelijk in Jippe Ufkes van het Nederlandse Ufkes Greentec. Het bedrijf maakt bosbouwmachines maar we stelden vast dat we vaak bij dezelfde klanten over de vloer komen. Na intense gesprekken hebben we begin 2026 een nieuwe vennootschap opgericht: Thomas & Ufkes. Wij zijn daarin verantwoordelijk voor de verkoop en de service van de Ufkes-producten in België en Frankrijk. Want een machine verkopen is één ding, zorgen dat ze blijft draaien is echter waar het allemaal om draait. Klanten kopen hun tweede machine alleen bij dezelfde leverancier als die hem een kwaliteitsservice kan geven. En die service-eis is de jongste jaren alleen maar aangescherpt. Een machine moet draaien en opbrengen. Wie vandaag belt voor een defect, wordt vandaag geholpen. En als het echt niet lukt, is het ten laatste morgen. Vroeger moesten de techniekers van Ufkes voor elke serviceklus vanuit Friesland naar België komen. Vier uur rijden, voor soms een zeer kleine herstelling. Die herstellingen nemen wij nu volledig van hen over voor de Belgische markt. In ruil kunnen wij van hun enorme dealernetwerk gebruikmaken om onze eigen producten tot in Amerika, Australië en Nieuw-Zeeland te verkopen.”

Een unieke niche

Vandaag de dag produceert het bedrijf een breed gamma aan hoogwerkers. Er zijn de getrokken modellen van 12 tot 21 meter, populair bij dakwerkers, schoorsteenvegers en verhuurbedrijven. Daarnaast bouwen ze hoogwerkers op bestel- en vrachtwagens. “Alles waarvoor je een rijbewijs C nodig hebt, dus vanaf 20 tot en met 30 meter. Die gaan dan vooral naar de grotere dakwerkers, stukadoor- en snoeibedrijven. Vroeger maakten we ook de kleinere modellen waarvoor een rijbewijs B volstaat maar door de moordende concurrentie hebben we die markt verlaten. We verdelen enkel nog het Italiaanse merk Oil & Steel.”
De absolute specialiteit van Thomas & Ufkes zijn hoogwerkers gebouwd op een tractor, voornamelijk bedoeld voor de bosbouw. “Wat dit product zo bijzonder maakt, is dat we hiermee wereldwijd een bijna-monopoliepositie bekleden. De grote spelers laten deze markt links liggen omdat ze niet in serie kunnen produceren. Een tractor voor een hoogwerker die 30 meter kan reiken, heeft al snel een leeggewicht van 6,5 ton. Er zijn heel weinig klanten die daarvoor een nieuwe tractor willen kopen. Wij werken daarom meestal custom-made, met tweedehandsvoertuigen. Dankzij onze wendbaarheid als klein bedrijf kunnen we deze maatwerkopdrachten goed aan. We denken met de klant mee en kunnen de combinatie helemaal uitrusten zoals gewenst. De klant blijft op die manier koning bij ons. Bij de grotere producenten koop je gewoon een hoogwerker, en wil je daar een speciale uitrusting bij, … dan gaat dat niet.”

Multifunctioneel

Er wordt continu gewerkt aan nieuwe innovaties, in nauwe samenwerking met de tekenaars van partner Ufkes. “Ook aan de tekentafel speelt onze samenwerking”, zegt Michiel. “Bosbouw is een seizoensgebonden activiteit. Tussen eind maart en midden juli is werken in een bos verboden door het broedseizoen, waardoor bosbouwmachines eigenlijk voor de helft van het jaar stilstaan. De investering wordt een pak interessanter als ze voor verschillende toepassingen kunnen dienen. Daarom bestuderen we momenteel hoogwerkers waarbij de manbak kan worden vervangen door bijvoorbeeld een GMT zaagkop. Maar ook een lier, zuigpanelen voor glasplaatsing of systemen om zonnepanelen en sandwichpanelen te heffen behoren tot de mogelijkheden. Voor de 18- en 24-meter modellen hebben we een systeem ontwikkeld waarbij de hoogwerker eenvoudig van de tractor gehaald kan worden. De trekker kan in de zomermaanden dan ingezet worden voor andere taken, zoals grasmaaien met een klepelmaaier.” Een andere opvallende trend waarop het bedrijf wil inspelen, is de wetgeving rond het gebruik van ladders die steeds strenger wordt. “Alle werk dat hoger is dan 2 meter mag niet meer met behulp van een ladder gebeuren. Daardoor is de jongste jaren een enorme vraag naar compacte, efficiënte en betaalbare hoogwerkers ontstaan. We willen daarom mini-hoogwerkers ontwikkelen die daarop inspelen. Machines die van 6 tot 12 meter hoog kunnen reiken en die we kunnen monteren op compacte tractoren en courante werktuigdragers zoals een Knikmops, Schäffer of Avant. Met een basisvoertuig van minimum 1.500 kg kunnen wij garanderen dat de machine stabiel en veilig is voor hoogtewerk.”

Keuringen en elektrificatie

Terwijl de vraag naar hun maatwerkproducten toeneemt vanuit Frankrijk, Duitsland, Nederland, Denemarken, Ierland en Canada, botst het bedrijf op de realiteit van de bureaucratie en technische limieten.
“Het keuren van machines is een complex kluwen geworden”, zucht Michiel. “De tijd is voorbij dat je een tof idee had, het aan de tekentafel uitwerkte en meteen begon te produceren. Nu zitten we voor de ontwerpfase al aan tafel met de keuringsinstanties. Europa mag dan op papier wel één grote markt zijn, de realiteit is anders. Zelfs met een goedkeuring van TÜV, de gezaghebbende Duitse organisatie die onafhankelijke veiligheidskeuringen en certificeringen uitvoert, blijven er nationale obstakels. Zelfs op machines die we inkopen uit Italië moeten we vaak nog van alles veranderen om ze in België in bedrijf te mogen nemen.” 
Een ander heet hangijzer is de elektrificatie. “Getrokken modellen zijn standaard geëlektrificeerd maar voor de zware machines op bestelwagens of vrachtwagens is er vandaag nog geen realistisch alternatief voor de verbrandingsmotor. Het probleem situeert zich vooral op het vlak van het gewicht van de accupakketten en de vereiste autonomie. Elektrische basisvoertuigen zijn al zo zwaar dat er geen laadvermogen meer overblijft voor de hoogwerker zelf. Bovendien verwachten klanten, zeker in de bosbouw, een volledige werkdag autonomie. Als je ergens diep in het bos werkt, dan kan je niet even snel een laadpunt zoeken. Hoewel er in Nederland subsidies klaarliggen voor elektrische alternatieven, verwacht ik daarom niet dat de omschakeling er snel zal komen. Ik zie meer toekomst in gas als energiebron.”

The war for talent 

Het bedrijf heeft een hecht team van een tiental medewerkers, waaronder Michiels zus Justien die de verkoop, binnendienst en marketing verzorgt. Ook hier is the war for talent goed voelbaar.
“Technisch bekwaam personeel vinden, dat niet enkel zijn uren komt presteren, is echt een groot probleem”, constateert Michiel. “Vacatures staan bij ons soms maanden open. Hoewel we samenwerking zoeken met scholen en jaarlijks stagiairs ontvangen, blijven we zoeken naar structurele oplossingen. Ook op dit vlak bewijst de joint venture met Ufkes hopelijk zijn nut. Ufkes heeft een lasafdeling in Polen en we onderzoeken momenteel hoe we daarmee kunnen samenwerken. Misschien dat op termijn in Merchtem enkel nog de assemblage zal gebeuren. Vandaag wisselen we onderling trouwens al lassers en servicemonteurs uit.”

Keep It Simple

In een tijd waarin elke machine ook een rijdende computer lijkt te worden, kiest Thomas & Ufkes bewust voor eenvoud. “We zien sommige concullega’s heel ver gaan op het vlak van software, digitalisering en telematica maar dat is voor ons geen prioriteit. Klanten, en zeker verhuurbedrijven, zweren bij betrouwbaarheid en gebruiksgemak. Ze willen een simpele, eenvoudige machine die zijn ding doet en waar iedereen meteen mee aan de slag kan, zonder eerst handleidingen te moeten lezen of QR-codes te moeten scannen. Al die andere snufjes zijn leuk, maar daar gaan we geen geld mee verdienen.”

Michiel kijkt eerder uit naar de optimalisatie van de productie voor de wereldwijde export. “Omdat het verschepen van gigantische tractoren naar de andere kant van de wereld extreem duur is, ontwikkelen we een buikframe, waardoor we hoogwerkers zonder de tractor kunnen verschepen. De montage op de trekker kan dan door onze technieker ter plekke gebeuren. Dit opent ook deuren naar een zekere mate van serieproductie, waardoor we ook de levertijden drastisch zouden kunnen inkorten.”